Bij luchtvervuiling door gemotoriseerd verkeer denk je meestal niet in de eerste plaats aan slijtage van banden en wegdek. Toch is een deel van de luchtvervuiling afkomstig van de banden- en wegslijtagedeeltjes. Deze zomer promoveerde Esther Lenssen bij onze kennispartner, het Institute of Risk Assessment Sciences (IRAS) van de Universiteit Utrecht, op onderzoek naar de mogelijke gezondheidseffecten van het inademen van deeltjes van autobanden.
Uit het promotieonderzoek ‘Where the rubber hits the road. The health effects of traffic-related micro- and nanoplastics via inhalation’ blijkt dat slijtage van banden, remmen en wegdek zorgt voor microscopisch kleine deeltjes die in de lucht terechtkomen en kunnen worden ingeademd.
Korte- en lange termijneffecten
De onderzoekers voerden een studie uit met vrijwilligers die tijd doorbrachten op locaties met verschillende type en mate van verkeersbelasting. Langs drukke wegen werden aanzienlijk hogere concentraties banden- en wegslijtages gemeten. Een kortdurende blootstelling (20 minuten fietsen op matige intensiteit) leidde tot een toename van witte bloedcellen.
Door analyse van datamodellen van de Nederlandse bevolking vonden de onderzoekers dat blootstelling aan banden- en remslijtagedeeltjes leidt tot een verhoogd risico ten gevolge van luchtwegaandoeningen, longkanker en neurologische aandoeningen.
De onderzoekers concluderen daarom dat banden- en remslijtage wetenschappelijk en beleidsmatig de aandacht verdienen.
Onderzoek bij de AWGL
Ook bij enkele AWGL-onderzoeken was eerder al geconstateerd dat slijtage van banden een belangrijke rol spelen in de luchtverontreiniging van autoverkeer.
Milieubelasting van elektrisch wegverkeer
In het onderzoek ‘Uitstootvrije mobiliteit’ werd onderzocht hoeveel milieubelasting van wegverkeer overblijft wanneer al het verkeer uitstootvrij wordt. Elektrische voertuigen hebben geen uitstoot uit de uitlaat en zijn stiller dan voertuigen met een verbrandingsmotor. Wel blijven luchtvervuiling en geluidbelasting bestaan door slijtage van banden, remmen en het wegdek. Alle bevindingen en aanbevelingen lees je op Hoe milieubelastend is elektrisch wegverkeer? (AWGL).
Impact van verlagen maximumsnelheid in de bebouwde kom
In het onderzoek ’30 km/h in de bebouwde kom’ werd onderzocht wat de voor- en nadelen zijn van een snelheidsverlaging naar 30 km/u in de bebouwde kom op onder meer de luchtkwaliteit. Uit het literatuuronderzoek bleek dat er veel onzekerheid is over de impact van het verlagen van de maximumsnelheid. Dat komt mede doordat fijnstof van autoverkeer vooral afkomstig is van de slijtage van weg, banden en remmen. De resultaten van dit onderzoek lees je op De impact van verlagen maximum snelheid in de bebouwde kom (AWGL).
Meer weten?
Meer over dit onderzoek en het volledige proefschrift lees je op de website van Universiteit Utrecht.
Oktober 2026